Inbreuk op het auteursrecht (portretrecht) van 'Instagrammers'?

Richard Prince, een Amerikaans artiest die leeft en werkt vanuit New York, stelt nieuw controversieel werk tentoon in de Gagosian Gallery in Londen. Voor zijn nieuwe reeks van portretten baseerde hij zich op foto's die door (internet-)beroemdheden werden gepost op de sociale netwerksite "Instagram".

Prince voorzag de foto's van een eigen commentaar en liet vervolgens zowel de foto als het bijschrift op groot formaat printen. Geen van de geportretteerde personen werd daarvan echter door Prince op de hoogte gebracht. Zij gaven dus geen toestemming tot deze publicatie en dit hoewel toch een groot deel van de foto's betrekking heeft op 'intieme' scènes.

  © Richard Prince, Gagosian Gallery. foto: Stuart Burford

© Richard Prince, Gagosian Gallery. foto: Stuart Burford

Prince pleegt op die wijze een inbreuk op het portretrecht van de afgebeelde individuen. De auteur, de eigenaar of de bezitter van een portret heeft alvast naar Belgisch recht niet het recht om het portret te reproduceren of aan het publiek mee te delen zonder de toestemming van de geportretteerde.

In sommige media (zoals in een artikel van 27/05/2015 in de Huffington Post), wordt geopperd dat Prince door de toevoeging van eigen commentaren een nieuw auteursrechtelijk beschermd werk heeft gemaakt en daardoor niet kan beticht worden van een inbreuk. Dit is onjuist. Het zou kunnen dat Prince een eigen auteursrechtelijk beschermbaar werk heeft gecreëerd door originele elementen toe te voegen aan de oorspronkelijke foto's, maar deze bewerking kon uiteraard maar op legitieme wijze tot stand komen indien Prince daartoe van de oorspronkelijke auteur én de geportretteerde de toestemming had gekregen.

Zolang Prince niet de toestemming heeft om de foto's te bewerken, is er dus sprake van een inbreuk op het auteursrecht en zouden de houders van dit recht zich tegen het gebruik van de foto kunnen verzetten.

Een pittig detail: sommige van de werken van Prince zouden intussen verkocht zijn voor niet minder dat $ 90,000.00 per stuk.

Vooralsnog blijkt echter geen van de geportretteerden een ernstig bezwaar te maken tegen het gebruik van de foto's...